Có những cảm xúc rất khó diễn đạt bằng lời. Khi đó, trị liệu nghệ thuật (Art Therapy) có thể tạo thêm một phương thức để con người biểu đạt, khám phá và hiểu rõ hơn trải nghiệm bên trong.
Trị liệu nghệ thuật là gì?Trong tâm lý học, trị liệu nghệ thuật là một hình thức can thiệp tâm lý sử dụng quá trình sáng tạo nghệ thuật như vẽ, màu sắc, tạo hình, đất sét, cắt dán… kết hợp với mối quan hệ trị liệu và mục tiêu trị liệu cụ thể.
Điều quan trọng không phải vẽ đẹp, mà là quá trình sáng tạo giúp thân chủ quan sát và biểu đạt cảm xúc, suy nghĩ, trải nghiệm của mình.
Ví dụMột người đang trải qua mất mát có thể được mời:
«“Nếu cảm xúc hiện tại của bạn là một bức tranh, bạn sẽ vẽ như thế nào?”»
Họ có thể vẽ một căn phòng trống.
Nhà trị liệu không vội kết luận: “Phòng trống nghĩa là bạn bị trầm cảm.”
Thay vào đó, có thể hỏi:
«“Căn phòng này có ý nghĩa gì với bạn?”
“Bạn cảm thấy gì khi nhìn vào nó?”
“Điều gì đang thiếu vắng trong cuộc sống của bạn?”»
Từ đó, hình ảnh trở thành cánh cửa để khám phá cảm xúc và trải nghiệm cá nhân.
Trị liệu nghệ thuật có thể hỗ trợ gì?Tùy từng người và mục tiêu trị liệu, phương pháp này có thể hỗ trợ:
• Nhận diện và biểu đạt cảm xúc.
• Tăng khả năng tự nhận thức.
• Hỗ trợ điều hòa cảm xúc và giảm căng thẳng.
• Khám phá những trải nghiệm khó diễn đạt bằng lời.
• Tạo thêm nguồn lực cho quá trình thích nghi và phục hồi tâm lý.
GIỚI HẠN VÀ LƯU ÝTrị liệu nghệ thuật không phải là xem tranh để “đọc vị” hay chẩn đoán tâm lý.
Một màu sắc, hình ảnh hoặc nét vẽ không có một ý nghĩa tâm lý cố định cho tất cả mọi người. Ý nghĩa cần được hiểu trong bối cảnh cá nhân và qua sự trao đổi với thân chủ.
Đồng thời, vẽ tranh một mình để thư giãn không đồng nghĩa với trị liệu nghệ thuật chuyên môn.
Trị liệu nghệ thuật cần được thực hiện bởi người có đào tạo chuyên môn phù hợp, tuân thủ nguyên tắc đạo đức, bảo mật và an toàn tâm lý.
Với các vấn đề tâm lý nghiêm trọng, kéo dài hoặc có nguy cơ gây hại cho bản thân/người khác, cần được đánh giá và hỗ trợ bởi chuyên gia sức khỏe tâm thần phù hợp. Không nên chỉ dựa vào hoạt động nghệ thuật để thay thế điều trị cần thiết.
Chữa lành không có nghĩa là xóa bỏ mọi đau khổ.Đôi khi, đó là quá trình đủ an toàn để nhìn thấy – gọi tên – hiểu và từng bước học cách sống cùng những trải nghiệm của chính mình.
Tâm An Phát – Đồng hành cùng con người trên hành trình hiểu mình – chăm sóc tâm lý – sống an lành./.
Tâm An.
Website: tamanphat.com
Fanpage: https://www.facebook.com/profile.php?id=61589981349097
Điện thoại: 0909495797-0903314156